Skutki znieważenia
Nie każdy z nas wie, że obrażanie drugiej osoby lub jej pomawianie o zachowania, których nie popełniła stanowi przestępstwo. Nie wchodzi tu zatem w grę wyłącznie odpowiedzialności cywilnoprawna, ale także odpowiedzialności karnoprawna.
Znamiona przestępstwa znieważenia
Znamiona przestępstwa znieważenia reguluje art. 212 kodeksu karnego. Tego czynu zabronionego tego można dopuścić się względem osoby fizycznej, osoby prawnej, jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, a także instytucji. Przestępstwo to polega na tym, iż rozpowszechniamy nieprawdziwe fakty na temat ww. podmiotów, które mogą je poniżyć w oczach opinii publicznej (społecznej), spowodować utratę zaufania do tych potrzebnych do prowadzenia określonej działalności lub wykonywania określonego zawodu. Dla przykładu można podać sytuację sprzedawcy, który zostaje pomówiony o to, że sprzedaje wadliwe towary.
Typ kwalifikowany przestępstwa
Typem kwalifikowanym tego czynu zabronionego jest sytuacja gdy pomówienie następuje za pomocą środków masowego przekazu (np. radia czy też telewizji). Sprawca nie odpowiada natomiast za popełnienie ww. czynu zabronionego jeżeli rozpowszechniane informację są prawdziwe, z tym zastrzeżeniem że to on musi udowodnić, że tak naprawdę jest.
Znieważenie, a zniesławienie
Należy odróżnić znieważenie od przestępstwa zniesławienia, a często z nim mylony jest czyn zabroniony zwany znieważeniem. O ile w przypadku pomówienia decydującym jest treść zarzutu, w przypadku ww. zachowania karanego decydująca jest forma znieważenia. Znieważenie polega na użyciu względem pokrzywdzonego słów powszechnie uznanych za obelżywe. W przypadku jednak gdy pokrzywdzony wywołał zniewagę swoim wyzywającym zachowaniem Sąd może odstąpić od wymierzenia kary. To samo dotyczy gdy pokrzywdzony w odwecie również znieważył sprawcę lub dopuścił się naruszenia jego nietykalności cielesnej.
Uprawnienia przysługujące pokrzywdzonemu
Zarówno w sprawie o znieważenie jak i pomówienie pokrzywdzony może dochodzić zadośćuczynienia w procesie adhezyjnym w sprawie karnej jak i w postępowaniu cywilnym. W przypadku znieważenia bardzo często pokrzywdzony doznaje szkody, której naprawienia może również domagać się przed Sądem. Sprawy o zniesławienie oraz pomówienie są ścigane z oskarżenia prywatnego, dlatego pokrzywdzony musi sam sporządzić akt oskarżenia i skierować go do sądu. Policja ma jednak obowiązek zabezpieczenia na jego żądanie zabezpieczyć dowody w sprawie. Ze względu na emocjonalny charakter tych postępowań wskazane jest aby, strona posiadała zastępcę procesowego, którym może być adwokat lub radca prawny (z ich upoważnienia występować mogą również aplikanci- prawnicy przygotowujący się do wykonywania prawniczego zawodu korporacyjnego). Zapraszam do moich Kancelarii w Jarosławiu, Przeworsku oraz Rzeszowie gdzie chętnie udzielę wyczerpujących informacji na tematy z zakresu prawa karnego materialnego oraz procesowego.
