Wyrok zaoczny

  Wydanie wyroku zaocznego służy utrzymaniu szybkości postępowania cywilnego i sankcjonuje bierne zachowanie pozwanego. Brak aktywności pozwanego może oznaczać nie tylko nie stawienie się na rozprawę, ale nie podjęcie przez pozwanego jakichkolwiek czynności zmierzających do ustosunkowania się do faktów i dowodów powołanych przez stronę powodową. Wyrok zaoczny jest korzystny z punku widzenia interesów procesowych powoda, bowiem wydając wyrok zaoczny Sąd uznaje powołane przez powoda fakty za prawdziwe bez przeprowadzenia procedury ich dowodzenia. Uznaje się bowiem, że pozwany jako, że nie bierze z własnej woli udziału w postępowaniu nie zaprzecza twierdzeniom powoda powołanym w tej sprawie. W niektórych sprawach jednak pomimo podstaw do wydania wyroku zaocznego Sąd musi przeprowadzić postępowanie, w szczególności jeżeli orzeka o zniesieniu wspólności majątkowej pomiędzy małżonkami, czy w sprawach pomiędzy rodzicami i dziećmi. Nie ma zatem możliwości wydania wyroku zaocznego bez przeprowadzenia dowodów np. w sprawie o wygaśniecie obowiązku alimentacyjnego wobec rodzica wobec dziecka. Niezależnie od tego Sąd w każdej sprawie, nawet jeżeli istnieją podstawy do wydania wyroku zaocznego jest zobligowany do oceny zasadności roszczenia. Tezę te potwierdza Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 7 czerwca 1972 r., o sygn. akt. III CRN 30/72. 

   Wyrok zaoczny, którego Sąd nie uzasadnia z urzędu doręcza się pozwanemu bez uzasadnienia. Sporządzenie uzasadnienia może żądać jedynie powód, jako że przysługuje mu środek zaskarżenia w postaci apelacji, chyba że powództwo zostało uwzględnione w całości. Natomiast pozwanemu przysługuje sprzeciw, który wnosi się w terminie 14 dni od doręczenia wyroku zaocznego. W piśmie tym należy wskazać zarzuty i dowody pod rygorem utraty możliwości powołania się na nie w dalszym postępowaniu. Po skutecznym wniesieniu sprzeciwu wyrok zaoczny traci moc, a Sąd wyznacza rozprawę. W takim przypadku pismo zawierające sprzeciw doręcza się powodowi. Ten kasatoryjny środek zaskarżenia może również sporządzić w imieniu pozwanego adwokat lub radca prawny.

  W swojej pracy zawodowej często spotykam się z wyrokami zaocznymi, które niejednokrotnie są obarczone wadami związanymi z nieprawidłowym doręczeniem. Niezależnie od tego prawidłowe wniesienie sprzeciwu niweczy w stosunku do pozwanego negatywne skutki postępowania przeprowadzonego bez jego udziału. W raz ze swoim zespołem Prawników gromadzę literaturę i orzecznictwo w celu znalezienia jak najkorzystniejszego rozwiązania z punktu widzenia interesów osobistym i majątkowych naszych Klientów przy uwzględnieniu zasad etyki i w granicach obowiązującego prawa.